Данците се убедени дека знаат како САД би се обиделе да го земат Гренланд. Ова е сценариото

by jadranka 08:06
08:06

Данските функционери веруваат дека имаат подготвено сценарио во кое Доналд Трамп би можел да се обиде да го преземе Гренланд. Во доцноноќен пост на Truth Social, претседателот објавува дека данската територија сега е американски „протекторат“. Парализа на НАТО Бидејќи ниту Данска ниту нејзините европски сојузници немаат воена моќ да ги спречат САД да ги заземат островите, тие се немоќни да се спротивстават на сомнителното тврдење на Трамп. Во ситуација кога водечка членка на НАТО тврди дека има суверена територија на друга, алијансата е парализирана. Тврдејќи дека поседувањето е девет десетини од законот, Трамп едноставно изјавува дека Гренланд сега им припаѓа на САД, пишува The Atlantic. Оваа низа настани, што данските функционери и експертите за безбедност ја предложија во последните месеци, можеби изгледаше малку нереална дури минатиот петок. Сепак, до викендот – по соборувањето на венецуелскиот претседател Николас Мадуро и последователното инсистирање на Трамп дека САД сега „управуваат“ со Венецуела – изгледаше многу помалку веројатна.

Ескалација на стравовите Со месеци, Данците со вознемиреност ги разгледуваа дрските најави на администрацијата на Трамп за анексирање на Гренланд, или со сила, принуда или обид да се придобие локалното население од околу 56.000 луѓе со ветување за удел во идните рударски работни места. Сега тие стравови ескалираат. Кратко откако американските сили го заробија Мадуро, Кејти Милер, поранешна службеничка на Белата куќа и сопруга на високиот советник на Трамп, Стивен Милер, објави на X мапа на Гренланд покриена со американско знаме со натпис „НАСКОРО“. Данските службеници, како што пишува The Atlantic, беа бесни, но и длабоко вознемирени. Следното утро, Трамп ги потврди своите намери во интервју за The Atlantic. „Апсолутно ни треба Гренланд“, рече тој.

Со години, европските лидери ги потценуваа експанзионистичките изјави на Трамп и се обидуваа да ги игнорираат. Но, по настаните во Венецуела, тоа се промени. Данската премиерка Мете Фредериксен изјави дека заканите на Трамп повеќе не можат да се сфаќаат лесно. „За жал, мислам дека американскиот претседател треба да се сфати сериозно кога вели дека го сака Гренланд“, изјави таа за данскиот јавен радиодифузер ДР.

Додека американските претставници и сојузниците на Трамп ја потценија можноста за воена акција, самиот Трамп никогаш не ја исклучи употребата на сила. Стивен Милер изјави за Си-Ен-Ен дека воената акција нема да биде неопходна бидејќи „никој нема да војува со САД поради Гренланд“, додавајќи дека територијата „треба да им припаѓа на Соединетите Американски Држави“. Сепак, ако американските сили влезат во Гренланд, НАТО ефикасно ќе се распадне во тој момент, според европските претставници.

„Ако Соединетите Американски Држави нападнат друга членка на НАТО, сè запира“, рече Фредериксен.

Германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул им потсети на публиката дека Гренланд спаѓа под Член 5 на НАТО, во кој се наведува дека нападот врз една членка е напад врз сите. „Гренланд е дел од Кралството Данска. А бидејќи Данска е членка на НАТО, Гренланд, исто така, во принцип потпаѓа под колективна одбрана“, рече тој.

Но, еден европски функционер беше поотворен: „Нема да можеме да го одбраниме Гренланд. Се шегувате.“

Поддржувачите на Трамп се ентузијастични за американската операција во Венецуела. Јерген Боасен, најистакнатиот поддржувач на Трамп во Гренланд, за „Атлантик“ изјави дека го гледа интересот на Трамп како „одлична можност и нов почеток“ за островот. Боасен, познат по своите капи MAGA и маички со Трамп, вели дека жителите на Гренланд сакаат независност од Данска и од „данските елити“ кои, вели тој, не го зборуваат локалниот јазик ниту ја разбираат културата.

Сепак, анкетите не покажуваат широка поддршка за замена на данското знаме со американското. Боасен вели дека многумина се плашат јавно да проговорат поради потенцијалните професионални и политички последици. Тој исто така рече дека данските власти ја затвориле неговата Фејсбук страница, за која „Атлантик“ објави дека не може да се потврди бидејќи страницата е сè уште достапна. „Трамп слушнал дека луѓето страдаат. Тој е наш спасител во овој момент“, рече Боасен.

Европските лидери реагираа остро. Британскиот премиер Кир Стармер изјави за Скај њуз дека „иднината на Гренланд може да ја одлучат само Гренланд и Кралството Данска“. Францускиот министер за надворешни работи Жан-Ноел Баро рече дека „Гренланд не е ниту на продажба, ниту за грабнување“.

Руфус Гифорд, поранешен амбасадор на САД во Данска, за „Атлантик“ изјави дека Данците се збунети околу вистинските намери на Трамп. Според неговата проценка, Трамп најверојатно ги користи безбедносните гаранции на САД за Украина како лост за да изврши притисок врз европските земји, вклучително и Данска, да ги прифатат американските планови за Гренланд.

Поранешен висок американски функционер во Европа изјави дека лидерите на НАТО долго време се воздржувале од јасно спротивставување на територијалните амбиции на Трамп од страв дека Трамп може да возврати со намалување на поддршката за Украина, вклучително и споделување на разузнавачки информации и испорака на оружје.

Паниката, според истите извори, започнала пред една година, кога Доналд Трамп помладиот го посетил Нук. Посетата имала речиси карневалска атмосфера, но многу жители на Гренланд го сметале доаѓањето за израз на колонијален менталитет. Иако подоцна се појавија гласини дека Трамп помладиот делел пари на бездомниците, тоа не било вистина, иако, според Боасен, тој им платил за ручек.

После тоа, Трамп се чинеше дека се откажал од идејата, но ситуацијата повторно ескалираше во декември, кога го назначи гувернерот на Луизијана, Џеф Ландри, за специјален пратеник за Гренланд, а неговиот сојузник Том Денс да ја предводи Комисијата за истражување на Арктикот.



			
            

			
			        

Слични вести